George Duke overleden

George Duke OverledenDaar gaat weer zo’n muzikant waar ik zo’n beetje mijn hele leven naar luister. George Duke, toetsenkunstenaar en zanger, is maandag 5 augustus in Los Angeles overleden. De muzieklegende heeft gespeeld met Miles Davis, Michael Jackson, Barry Manilow, Al Jarreau, en honderden andere muzikanten. Maar daar kende ik George Duke allemaal niet van. Ik ken de muzikale wonderen van George doordat ik sinds 1979 naar Frank Zappa en zijn The Mothers of Invention luister.

George is te horen op vijftien albums van Frank Zappa met en zonder Mothers. Het mooiste wat George en Frank gemaakt hebben staat voor mijn gevoel op Roxy & Elsewhere. Het live album, opgenomen voor een TV special, waarop George Duke een echte hoofdrol speelt. Zijn kunsten zijn te zien in de registratie van een optreden in “A Token Of My Extreme”

George Duke was Frank Zappa’s link naar jazz en funk. Nooit waren de Mothers meer zo jazzy en funky, het was Duke’s handelsmerk. Hij was een meester en Zappa maakte daar maar al te graag gebruik van. En terecht.

De keuken van Giphart XXIV

Ronald Giphart, de schrijver van onder andere GiphPhileine zegt sorry, en Ik omhels je met duizend armen, schrijft een feuilleton voor de weekend-editie van De Volkskrant.  Dat doet hij niet alleen. Via social media als de Facebook-pagina Volkskrant Feuilleton vraagt Giphart zijn volgers om tips, ideeën en laat hij af en toe een poll op hen los. Zo krijg je een mooi kijkje in de keuken van een schrijver en het ontstaan van een verhaal, boek of in dit geval een feuilleton.

giphartMijn vijfentwintigste blog alweer over het feuilleton van Giphart. Alhoewel ik het feuilleton vanaf de eerste aflevering met veel belangstelling gevolgd heb, heb ik niet consequent na iedere aflevering een blog geschreven zoals Theo Stepper dat wel na elke aflevering deed.   Ik bewonder zijn discipline. Soms las ik bij Theo in zijn blog dat we zonder dat we het van elkaar wisten op één lijn zaten. Andere keren belichtten we verschillende kanten van Ronald Gipharts feuilleton. Nu het eind nadert merken we allebei in onze blogs op dat de auteur in rasse schreden naar het einde schrijft.

Ik denk dat het verschil tussen een roman en een feuilleton het duidelijkst wordt aan het eind van het verhaal. Ik geloof dat het voor een roman niet zoveel verschil maakt of het verhaal afgerond is op pagina 473 of 476. Als het rond is op 473 is dat prima, als het nodig is om er drie pagina’s langer over te doen zal dat ook wel kunnen, zo lijkt mij. Misschien is het niet zo, maar het lijkt of je bij een roman wat meer ruimte hebt voor een mooie einde.

Bij dit feuilleton moet het klaar zijn op aflevering 40, je hebt geen aflevering 41 en de boel afsluiten op aflevering 39 is ook geen optie. Je hebt ook geen aflevering 40 en een beetje. Misschien dat Giphart het voor elkaar krijgt om wat meer ruimte te krijgen voor de laatste aflevering. Een soort dubbelaflevering wellicht die gewoon 40 genoemd wordt, maar dan nog heb je geen mogelijkheid om iets uit te lopen.

Het was in de laatste afleveringen dus wel duidelijk dat de feiten op tafel diende te komen. Dit wellicht om geen tijd en ruimte te verliezen aan sfeerbeelden, overpeinzingen en flashbacks naar het verleden.  De vaart zit er goed in en het is goed te zien dat Giphart tegen het einde zijn eigen plan trekt. Er is geen plaats meer voor Audience Participation Time zoals Frank Zappa het noemde wanneer hij de hulp van zijn publiek wenste op het podium. De hulp van het meelezende publiek op Twitter en Faceboek blijkt niet langer nodig. Geen polls meer die de plannen van Giphart nog kunnen verstoren.

Het verhaal loopt op zijn eind en de spanning loopt alleen maar op. Je voelt het bijna in elke zin. In de details die weggelaten worden. Want waar zou Kick uithangen? En in de details die we wel te weten komen. De smeuïgste details die we wel lezen, zoals de aanleiding tot het ongeluk waarin de vrouw van Silvijn is omgekomen. Een geweldig Giphart tafereel, alhoewel ik bekend ben met Gipharts werk had ik deze scene nooit aan zien komen. Het is ook geen wonder dat Kick niet op de begrafenis van zijn minnares aanwezig was, hij krijgt dat beeld ook nooit meer uit zijn hoofd natuurlijk. Hoe je het wendt of keert, hij is toch de oorzaak en het gevolg van haar dood. Onbedoeld uiteraard.

Op de vraag op de faceboekpagina of het huwelijk tussen Kick en Bibi standhoudt kan het enige antwoord nu toch alleen nog een keihard ‘Nee’ zijn, dacht ik zo. Dat Kick al de vriendinnen van Bibi langs is geweest voor wat avontuur lijkt mij voor Bibi toch al een reden om er een eind aan te breien. Maar nu ze weet dat hij ook nog andere dingen voor haar verzweeg, zoals zijn betrokkenheid bij de dood van een vrouw, zou je denken dat dat toch een laatste druppel zou zijn om haar te doen laten besluiten weg te gaan bij Kick.

En inderdaad, de volgende cliffhanger aan het eind van aflevering 38 van het feuilleton is dan ook dat Bibi haar jongste zoon Kick Jr. optilt en in zijn oor fluistert om er samen vandoor te gaan. Weg bij het feest? Weg van het eiland? Weg bij haar zogenaamde vriendinnen en weg bij de man van wie ze houdt maar wellicht nooit meer vertrouwt? De missie van Silvijn, om Bibi op te halen, lijkt kansloos. Met de nadruk op lijkt, want wie weet verdwijnt Bibi uiteindelijk toch nog met Silvijn. Je weet het tenslotte maar nooit in de liefde.

Over liefde gesproken: ik stel voor dat Corine Koole een interview met Bibi of Kick opneemt in het Volkskrant Magazine. Die hebben tenslotte genoeg stof om daarover een boekje open te doen in Koole’s rubriek ‘lust & liefde’.

Over lust gesproken: vandaag zag ik nog wat verleidelijke ‘Food Porn’, zoals mijn Amerikaanse vriendin Linda het ooit noemde, voorbij komen via de faceboekpagina van Ronald Giphart. Foto’s van de meest lustopwekkende gerechten, foto’s waarvan het water je in de mond loopt. Je reinste ‘Food Porn’ dus. Onze schrijver aan de lunch met Bart Chabot. Een feestmaal, tenminste zo zag het eruit. Wellicht inspiratie voor Giphart om voor de twee laatste afleveringen alles uit de keukenkastjes te halen en zijn lezers te verleiden met lekkers.

De keuken van Giphart XVI

Ronald Giphart, de schrijver van onder andere GiphPhileine zegt sorry, en Ik omhels je met duizend armen, schrijft een feuilleton voor de weekend-editie van De Volkskrant.  Dat doet hij niet alleen. Via social media als de Facebook-pagina Volkskrant Feuilleton vraagt Giphart zijn volgers om tips, ideeën en laat hij af en toe een poll op hen los. Zo krijg je een mooi kijkje in de keuken van een schrijver en het ontstaan van een verhaal, boek of in dit geval een feuilleton.

giphartAflevering 29 van het feuilleton is geweldig. Het venijn zit hem in de staart. Giphart laat de lezer achter met een antwoord waar de lezer nu al een week of vier op wacht en met een kei van een cliffhanger. In de laatste zin “Toen ze eindelijk de aandacht had, riep ze:”En weet je zeker dat het niet met Frederique was?”  toont Giphart de spanningsboog nog steeds geweldig goed vast te kunnen houden. Het werd tijd voor een openbaring, wat had Silvijn tegen Bibi gezegd over Kick tijdens hun telefoongesprek? We moesten er een paar weken op wachten. En nu is de sluier een ietsiepietsie opgelicht. Maar natuurlijk is niet alles weg gegeven. Met zo’n slotzin wil je dat het morgen al weer zaterdag was.

Nog zo’n voorbeeld waarom ik aflevering 29 geweldig vind, Giphart krijgt het weer voor elkaar een weetje in zijn verhaal te weven. Kleine Kick is een nieuwsgierig ventje, komt met buitenissige vragen als “Heeft de Koningin een eigen dekbed?” of “Waarom zegt een koe alleen boe?” Dat zijn nou net vragen van een kind waar je niet zoveel mee kan, maar wanneer het kind vraagt:“Pappa, waarom is sneeuw wit?” kan je mooi even een weetje in je verhaal kwijt door iemand, in dit geval Pim, te laten zeggen dat sneeuw helemaal niet wit is maar doorzichtig. En dat het licht aan alle kanten door de sneeuw heen schijnt waardoor het wit lijkt. Prachtig toch, want er zijn hele volksstammen die dat niet weten. En als die volksstammen nu gewoon hun Volksstammenkrant lezen dan weten ze het nu.

Bij Frank Zappa heet het Conceptual Continuity, teruggrijpen naar iets wat al eerder gedaan is. Een idee, een stuk tekst of een muziekschema in het geval van FZ. Ik weet niet hoe Giphart het noemt maar het idee om de kleine Kick levensvragen te stellen had ik in een zelfde vorm gelezen in Gipharts prachtige boek De Wake. Daar was het ook een vriendinnenclubje dat elkaar met een camera vragen stelden over de toekomst. Nu was Kick Jr. dus aan de beurt om wat levensvragen aan te stellen en om in de toekomst te kijken. Wat is liefde?”, zei Kick. “Dat je elkaar kusjes geeft” zei Kick Jr. Of de vraag aan de kleine man hoe hij hoopt dat zijn toekomstige vrouw zal zijn. Waarop Kick Jr. antwoordt: “Dat weet ik nog niet”. Natuurlijk zeggen alle jongetjes van zijn leeftijd; “Net als mamma.” Maar Kick Jr. weet het zo net nog niet, of hij een vrouw wil zoals mamma.

En dan komt de vraag of Kick ook een familiegeheim wil prijsgeven. Die vraag had Pim niet moeten stellen. Wel voor dit verhaal natuurlijk, want anders komen we nergens. Maar in real life is dit heel gevaarlijk, zo lijkt mij. Kinderen, of kleine potjes, zoals we weten hebben grote oren. Ze begrijpen misschien niet alles letterlijk maar kunnen natuurlijk wel luisteren en ongemakkelijke momenten veroorzaken door doodleuk de kleine en grote familiegeheimen op tafel te gooien wanneer het hen gevraagd wordt. Vooral omdat ze de consequentie van hun melding misschien niet kennen.

Van het één komt het ander en voor je het weet heb je een hok vol ruzie door een opmerking van een kind die geen benul heeft wat hij of zij zegt. Dus op de vraag om een familiegeheim op te biechten zegt Kleine Kick: “Ik heb pappa en mamma wel eens zien zoenen.” Het zal niemand verbazen dat pappa en mamma dat wel eens doen, maar met het gevoel voor timing van een stand up comedian voegt de kleine man eraan toe:“Zonder kleren aan.” Een hilarisch moment voor de volwassenen aan tafel uiteraard. Alle volwassenen behalve Bibi dan. Die komt met de tot dusver beste cliffhanger van het feuilleton wanneer ze Kick Jr. vraagt: “En weet je zeker dat het niet met Frederique was?” En ook al is het puur tekst in een zaterdagkrant, na deze zin kan je een speld horen vallen op Gipharts keukenvloer. Alwaar op de kachel de potten en pannen met woordenbrij reeds pruttelen voor aflevering 30.