David Bowie 1947 – 2016

BowieHet is 1974, ik ben tien jaar oud, als ik voor het eerst het album Hunky Dory te horen krijg. In die tijd leer ik volwassen muziek kennen via G. Ik luister voor het eerst naar David Bowie, The Velvet Underground, Roxy Music en Steve Harley. De laatste drie zijn na een muzikaal hoogtepunt uitgespeeld, David Bowie blijft. Ik ontdek na Hunky Dory Ziggy Stardust en The Thin White Duke. Het is allemaal bijzonder, die vernieuwing, de constante kwaliteit. Dat zoeken naar een nieuwe manier om je creativiteit kwijt te kunnen. Er zijn maar weinig muzikanten die zichzelf telkens vernieuwen, zichzelf keer op keer uitvinden en daarbij garant staan voor kwaliteit, energie en het plezier van het muziek maken. 

Er is slechts één periode die ik heb overgeslagen, daar was ik David Bowie even kwijt. De vreselijke duetten met Tina Turner, Mick Jagger en Freddy Mercury. Na al die creativiteit en dan ineens een partijtje popdrek uitbrengen. Ik kan er niet naar luisteren. Het zal wel iets met geld te maken hebben. Er moet tenslotte ook brood op de plank. Gelukkig kwam hij weer verfrissend terug met Tin Machine. Mijn muziekheld was weer in ere hersteld. Ik kon weer luisteren naar nieuw werk waar ik blij van werd. Hij klonk zelfs weer Engels.

Onder invloed van de nieuwe muziek kwamen er albums met drum & bass ritmes, weer heel verfrissend. En toen het album Heathen verscheen was dat weer zo’n verrassing. Zo’n plaat of schijfje dat maandenlang op of in de speler ligt. Een plaat die je keer op keer kan luisteren. En dan is er tien jaar na Reality het bijzondere album The Next Day. Ik was wel heel teleurgesteld over de hoes. Maar nu ik in december bij David Bowie Is in Groningen ben geweest weet ik wat er met de hoes bedoeld wordt. De hoes past nu ineens wel bij het album. Het klopt.

En dan is het 8 januari 2016, zijn verjaardag wordt over de hele social media wereld gevierd. De plannen om het op die datum uitgebrachte album Black Star te gaan kopen worden gesmeed. En dan hoor ik op 11 januari dat David Bowie op 10 januari is overleden. Alles volgens plan zo lijkt het. De antwoorden liggen blijkbaar besloten in de tekst van Black Star. Er is geen tijd te verliezen, deze plaat maar zo snel mogelijk in huis halen. Om te vieren dat ik zoveel plezier heb beleefd met het luisteren naar David Bowie.

In het Groninger museum stond ik met kippenvel op mijn lijf te genieten van Rock & Roll Suicide op het grote scherm, dat was een bijzonder moment. Op zijn verjaardag post ik het lied op Facebook en het raakt me weer. Vandaag, na het nieuws over zijn overlijden, draai ik het lied nog eens en aangedaan in stilte bedank ik David Bowie voor zijn muziek.

Recensie Public Image Ltd, Paradiso, Amsterdam 07-10-2015

PIL 071-15Het publiek dat naar de voormalige punktempel Paradiso is gekomen om naar Public Image Ltd. ofwel PIL te komen kijken is over het algemeen hetzelfde publiek dat er dertig jaar geleden ook regelmatig te vinden was. Hier en daar huppelt er een twintigjarige vrolijk door het publiek, waarschijnlijk om bier te halen voor pa of ma. Want voor velen is PIL’s frontman nog steeds het icoon uit hun jeugd. De man, die zei dat je iets kon worden ook als je niks kan, komt weer eens optreden in Amsterdam. “His second home”, zoals hij zelf zegt. Voor veel mensen van die generatie was de voormalig voorman van Sex Pistols, Johnny Rotten, zoals hij zich vroeger noemde, de reden om zelf ook eens muziek te gaan maken. En nu hij al lang weer John Lydon heet en zelf ook nog steeds muziek maakt met Public Image Limited wil je hem dan ook even in het echt zien uiteraard.

De band komt vanavond langzaam op gang. De nieuwe nummers hebben niet de kracht die je van PIL gewoon bent. Soms klinkt het zelfs bloedeloos en saai. Je kan het je natuurlijk makkelijk maken en de hitjes van vroeger spelen maar John Lydon doet niet aan verzoekjes:”We don’t do requests, we are not on a cruiseship,” zegt hij spottend. Ze spelen recente liedjes en die zijn niet van dezelfde krachtige kwaliteit als het wat oudere werk. Maar zodra PIL-hit This is Not a Love Song wordt ingezet valt direct op dat er weer een ander arrangement gekozen is dan bij het voorlaatste optreden. Dissapointed klinkt wat…tja…. teleurstellend en verveeld en Deeper Water duurt misschien iets te lang maar als daarna Swan Lake wordt ingezet waan je je in een rave van de bovenste plank. Deze kraker uit het filmblik van de Metal Box zou niet misstaan op een dansfestijn. De energie van de bas voelt goed en Lu (short for Lunatic) Edmonds bespeelt zijn bouzouki als een ware gitaarhero. De stem van John Lydon giert.

Ook een mooie vondst om Black Rubber Bag te laten eindigen in het hyper nerveuze Chant, een song die duidelijk in een ander tijdperk geschreven is. Het is altijd bijzonder wanneer Religion in Paradiso gezongen wordt, toch een voormalige kerk. En altijd actueel verzint meneer Lydon een extra refreintje: Lock up your children, the priests are coming Met net als de vorige keer in Paradiso speciale aandacht voor de baslijn. Na een aanmoediging om de bas wat harder te zetten´Turn up the bass, Turn up the bass´ trilt Paradiso op zijn grondvesten. De toegift is duidelijk, twee liedjes en niet meer., Public Image, de eerste single en de klassieker Rise. Ondanks die drie liedjes waarbij je het gapen moest onderdrukken was het wederom een fijne en vermakelijke samenkomst in Paradiso.

Zie ook John Lydon als inspiratiebron

Albumrecensie voor Muzine.nl Laf – Laf

Laf 2015 album hoes“Vergeet je helden, hier is LAF” het credo van het Rotterdamse rocktrio LAF. Maar zodra je het album opzet denk je: “Hey, Dead Kennedys”, dat komt waarschijnlijk door de bas- en gitaarriff. “Een goed begin is het halve werk” moeten de heren van LAF gedacht hebben. Word je in het Angelsaksische deel van de wereld geboren kun je een legende worden met teksten als “Ik heb je lief, jaaa jaaa ja...”of “Ik ben de eiman, zij zijn de eimannen, ik ben de walrus”. Wanneer je in het Nederlands zingt, terwijl je keihard rockt, is het oppassen geblazen. Voor je het weet schrijf je met veel gevoel voor Zeeuwse bluf onbegrijpelijke quasi-poëzie. Gisteren uit Lissabon, tequila en een schoen. Vandaag uit Praag een vliegtuigstoel, want er is nog een miljoen. Bijbedoelingen”.

LAF rockt als een waanzinnige, het genre zit de heren in het bloed blijkbaar. Ze hebben goed geluisterd naar bekende voorbeelden maar maken wel degelijk hun eigen muziek. De plaat is mooi geproduceerd, mooi gemixt, en de zanger is moeiteloos te verstaan. Tekstueel zit het ook snor. Geen Amsterdamse volksliedjeswijsheid als: “Ik zag je op het station en ik wist dat ik je kon” maar teksten waarvan je tenen niet krommen. De woorden passen in het rockidioom, de teksten passen bij de muziek. Na het beluisteren van het debuutalbum van LAF is het niet eens zo’n gek idee om ‘Schliessbaum’ van de Tröckner Kecks en de verzamelplaten ‘Als Je Haar Maar Goed Zit’ en ‘Uitholling Overdwars’ weer eens uit de platenkast te trekken. Gewoon om eens te horen waar die fraaie Nederrock van LAF vandaan komt. Maar zoals gezegd: vergeet je helden, hier is LAF.

Laf op Soundcloud met liedjes

 

Albumrecensie voor Muzine.nl The Vaccines – English Graffiti

vaccinesHet derde album van The Vaccines klinkt fris en je hoort dat de band plezier heeft in het spelen. English Graffiti klinkt luid en op normaal volume hoor je vervorming. Dat zou het enige minpuntje kunnen zijn want op de muziek valt weinig aan te merken. Openingstrack Handsome knalt er gelijk in. Je weet waar je aan toe bent wanneer een album zo begint. De liedjes van The Vaccines overbruggen een aantal decennia aan invloeden. Zo klinkt Minimal Affection als een jaren-tachtig-liedje toen new wave bandjes hitjes schreven die in disco’s werden gedraaid. 20/20 klinkt als uit een decennium eerder, als een song van The Jam of The Undertones.

(All Afternoon) in Love is één van de eerste liedjes dat geschreven werd voor English Graffiti. Na het beluisteren van de demo bleek dit het startsein om een album te maken. Het is tegelijk een rustpunt op het album. De demo van Denial bepaalde welke kant The Vaccines op zouden, welke sfeer het album moest uitstralen. Het was het eerste nummer dat bij wijze van test werd opgenomen met producer Dave Fridmann (Flaming Lips, MGMT, Tame Impala) en is nog steeds de favoriet van de band. Voor zowel de band als Fridmann was Denial geen ontkenning, maar juist de bevestiging dat ze samen wilde werken aan het album.

Radio Bikini is een ode aan Holiday in Cambodia van The Dead Kennedys en Radio Free Europe van REM. Een lied over de zomer, met in gedachten het bombarderen van het Atol Bikini. De afsluiter Undercover is een volstrekt overbodig intrumentaaltje, vergeleken met het voorgaande. Al met al een prima album van deze jonge Britten.

The Vaccines staan dit jaar op Best Kept Secret.

 

Albumrecensie voor Muzine.nl Mikal Cronin – MCIII

Mikal CroninHet platenlabel Merge noemt Mikal Cronin een ‘singer-songwriter’. Dat mogen ze doen uiteraard maar dan is Frank Black van de Pixies (luister maar eens naar Made My Mind Up en Gold) dat ook. Mikal Cronin is niet die pianist met een getormenteerde ziel, en een mal hoedje, die heel gevoelig zingt dat hij vanwege zijn drankzucht al zijn vrienden is kwijtgeraakt. Cronin heeft er wel plezier in.

Dat sommige liedjes met een akoestische gitaar beginnen maakt de muzikant geen singer-songwriter. Want al snel wordt het een vlotte popsong zoals te horen is in Feel Like. Een lied in het genre ‘dat hebben we vaker gehoord’. Mooie wendingen, arrangementen, viooltjes, fijne zanglijntjes en een fraaie opbouw. Wellicht dat er in essentie een singer-songwriter schuilt in Cronin maar dat houdt hij maar een paar maten en akkoorden vol. Alleen nummers als I’ve Been Loved en Different zouden niet misstaan in de singer-songerwriter muziekwedstrijd van Giel Beelen.

Bij Cronin hoor je bekenden langskomen. Muzikanten worden nogal eens beïnvloed door wat ze gehoord hebben. Soms is dat duidelijk en soms blijft het gissen. Is Ready geschreven nadat Cronin in een ver verleden Fluss van de Neue Deutsche Welle-band Rheingold gehoord heeft? Hoe het ook zij, het klinkt fris en het rockt aan alle kanten. Met dit derde album heeft Cronin een mooie plaat aan zijn oeuvre toegevoegd. Een prima plaat om echt naar te luisteren of zelfs de krant bij te lezen.

 

Albumrecensie voor Muzine.nl My Baby – Shamanaid

my_babyOp het tweede album Shamanaid van het Amsterdamse bluestrio My Baby hoor je de invloeden van Mississippi Delta blueshelden als Robert Johnson, John Lee Hooker en Muddy Waters. Maar verwacht bij het lezen van deze zin geen band met blues-liefhebbende mannen van een bepaalde leeftijd in kek spijkerjack en een baal shag. Zangeres Cato van Dijk heeft de blues in haar stem, twee kompanen begeleiden haar op drums en gitaar. Het trio lijkt in de verste verte niet op een traditionele bluesband en dat kun je horen aan de invloeden waar de Delta blues mee vermengd is.

Seeing Red opent het album en heeft dat Delta blues-gevoel, maar dan uptempo, met een opzwepende basdrum waarbij het uitstapje naar dub reggae heel goed past. Meet Me At The Wishing Well lijkt geschreven op een veranda in een buitenwijk van Johannesburg. Hierdoor liggen de accenten net iets anders dan bij de blues die ontstaat op een veranda in Tupelo, Mississippi. Je hoort toch een beetje Graceland van Paul Simon, inclusief Afrikaanse aandoende gitaarakkoorden.

Uprising is sterk en knalt, en lijkt de logische keuze als single. Remedy zou zomaar een liedje op een album van Madonna kunnen zijn. En met Panggjo zit je ineens bij een krontjong orkest op de Molukken. Het is de afwisseling en de keuzes die gemaakt zijn waardoor dit album geslaagd is. Shamanaid wordt nooit saai en op achtergrond hoor je altijd de roots van de Delta blueshelden.

Recensie geschreven voor Muzine.nl, hét online muziekmagazine

Kasteel Cannenburch: een familiegeschiedenis leeft voort

Kasteel Cannenburch cropDe familie Isendoorn woont al 300 jaar in Kasteel Cannenburch wanneer de laatste telg de poort sluit. Stichting Geldersche Kasteelen zorgt dat de familiegeschiedenis levend blijft. Ze stellen het kasteel open voor publiek, restaureren waar nodig en zoeken naar verloren huisraad.

Kasteel Cannenburch ligt aan de noordkant van de Gelderse gemeente Vaassen. In vroegere tijden is dit gebied begroeid met een ruige rietachtige grassoort. In die tijd heet Vaassen dan ook Fasna, naar de grassoort, en is de naam Cannenburch ontleend aan het Middelnederlandse woord voor riet, canna.

Maarten van Rossum (ca. 1478-1555), een gevreesde Gelderse legeraanvoerder, bouwt in 1543 zijn kasteel op de fundamenten van een middeleeuwse ruïne uit 1365. Op de poorttoren naast de brug staat de maarschalk van Gelre afgebeeld op een gevelsteen. Het origineel van de gevelsteen, daar aangebracht door zijn neef Hendrik van Isendoorn, staat in het kasteel om het te beschermen tegen weersinvloeden. 

Van Rossum zal zijn slot echter nooit voltooid zien worden omdat hij in 1555 overlijdt aan de pest. De maarschalk heeft geen nazaten waardoor zijn zus Margaretha van Rossum het bouwwerk erft.

Hendrik van Isendoorn á Blois (1558-1594), drost van Bredevoort en erfmaarschalk van Hertogdom Limburg en de eerste zoon van Margaretha van Rossum en Johan de Cock van Isendoorn (voor 1465-voor 1558), erft en voltooit de bouw van het slot. Nazaten van de familie Isendoorn blijven nog 300 jaar op het kasteel wonen. De Gen Wiki van de provincie Gelderland heeft veertien generaties Isendoorn vastgelegd. Vanaf de achtste tot en met de veertiende generatie was het Kasteel Cannenburch in bezit van de familie.


De stamboom van de familie Isendoorn á Blois, zoals die in het kasteel wordt verbeeld (foto: E. Stekelenburg).

Verbouwingen

Het valt direct op dat het kasteel bestaat uit verschillende elementen en verschillende bouwstijlen. Zo zijn er in het statige slot dat Van Rossum laat bouwen elementen van de oude ruïne te zien. Aan het oostelijk deel van het kasteel staan vierkante hoektorens die net zo hoog zijn als het dak. De toren die toegang biedt tot het slot steekt boven het dak uit. Niets wijst op een middeleeuws vestingkasteel, maar het heeft ook geen verdedigingsfunctie. Cannenburch is voor Van Rossum meer een buitenhuis.

Hendrik van Isendoorn maakt goed gebruik van het middeleeuwse bouwwerk wanneer hij het kasteel voltooit. Hij laat nog een stuk aanbouwen aan de westkant. Hierdoor ontstaat er een westelijke toren, hier is ook de katholieke huiskapel te vinden. De gemeenten rond Vaassen hebben over het algemeen een protestantse geloofsgemeenschap. Dat er in dit deel van de bijbelgordel een katholieke parochie gevestigd is, komt door de invloed van de familie Isendoorn.


De eerste bewoner van het kasteel, Maarten van Rossum op de gevel van het poortgebouw (foto: E. Stekelenburg).

Rond 1750, nadat er 200 jaar is verbouwd aan het kasteel, komen er aan weerzijde van het voorplein dienstgebouwen bij. De poorttoren dient daardoor niet langer als hoofdingang en wordt er een nieuwe brug gebouwd. Om de ingangspartij te verfraaien wordt er een mooi bordes gebouwd. Sindsdien is er aan de buitenkant niet veel veranderd aan het slot.

De indeling van de kamers is door de familie Isendoorn in de loop van drie eeuwen nog wel eens wat veranderd. Zo wordt de kamer, die eigenlijk jachtkamer had moeten worden, omgebouwd tot eetzaal. De beschildering van het plafond waarop vogels en wolken zichtbaar zijn is mooi bewaard gebleven. De jachtkamer is verplaatst naar een ander gedeelte van het kasteel. Elbert van Isendoorn á Bois (1601 – 1680), dijkgraaf van Veluwe, bouwt ook nog een bibliotheek. 


Het plafond van de eetzaal, beschilderd met vogels en wolken (foto: E. Stekelenburg).

Verzameld interieur
Met het overlijden van Charlotte barones van Oldeneel tot Oldenzeel (1809-1881) en echtgenote van de Frederik Isendoorn (1784-1865) kwam er een einde aan de bewoning van Cannenburch door een Isendoorn. Na het overlijden van Frederik sterft ook het geslacht Isendoorn uit. Nazaten en erfgenamen zien het niet zitten om het kasteel te bewonen. Het kasteel zou ten prooi vallen aan de sloophamer. Dit word voorkomen doordat Eduard, baron van Lynden, het kasteel in 1882 koopt.

Barones Charlotte Theodora Maria Alexandrina is een pietje precies en houdt als een boekhoudster haar kas- en dagboeken bij. Alles wat tijdens haar verblijf in en om het kasteel aanwezig is wordt nauwkeurig beschreven en genoteerd. Haar boeken zijn wellicht de grootste schatten die het kasteel herbergt. Met deze informatie kan exact gereconstrueerd worden hoe het interieur van Cannenburch samengesteld was. 

Veel van de inboedel is verloren geraakt doordat erfgenamen het meubilair verdeeld en verkocht hebben. Via giften en donaties kan de stichting Gelderse Kastelen, die tegenwoordig Kasteel Cannenburch beheert, delen van de verloren gewaande huisraad terugkopen.

Met de boeken van de barones in de hand wordt dan ook menig veilinghuis bezocht en regelmatig zijn er vermiste stukken uit de boedel teruggevonden. Goederen die gevonden worden, kunnen zonder betaling van commissie aan het veilinghuis teruggekocht worden. 

Toeval en speurwerk
Het 360-delig servies dat over twee erfgenamen is verdeeld wordt door een van beide teruggebracht bij het kasteel, zodat slechts 180 delen uitgestald staan in de eetzaal. Bij toeval vindt men bij een antiquair in het Belgische Luik de collectie Chinees porselein. Na een eeuw van afwezigheid kan het weer teruggezet worden in de Cannenburchse buffetkast. 

Zo wordt door toeval en speurwerk veel teruggebracht, waaronder ook de bijzondere zilveren kokosnootbeker, waarschijnlijk het doopvont van Elbert van Isendoorn (1601-1680).


Een deel van het servies dat oorspronkelijk in het bezit van de familie Isendoorn was, uitgestald op de eettafel (foto: E. Stekelenburg).

Restauratie van het slot
De laatste particuliere eigenaresse en bewoonster is de Duitse mevrouw Cleve. Zij verlaat het kasteel omdat al het Duitse bezit na de Tweede Wereldoorlog door de Nederlandse overheid wordt gevorderd. Haar man kocht het kasteel in 1906. In 1951 wordt het kasteel met daarbij de 24 hectare grond voor het symbolische bedrag van één gulden doorverkocht aan de Stichting Vrienden der Geldersche Kasteelen. Tussen 1975 en 1981 ontfermt de Stichting zich over de hoognodige restauratie. Tijdens de restauratie word gebruik gemaakt van Italiaans tufsteen en Frans kalksteen, dat later beschildert wordt. In de periode na 1981 blijkt dat het oorspronkelijke Baumberger kalksteen flink is aangetast.

Enkele jaren geleden heeft de stichting een plan neergelegd waarmee het park, de beken, de vijvers, de gracht, de bijgebouwen en het kasteel gerestaureerd wordt. Het hele complex gaat op de schop onder de naam Cannenburch Compleet. Tijdens de restauratie van 2010 is er voor gekozen om zoveel mogelijk het oorspronkelijke natuursteen te gebruiken. Het Italiaanse tufsteen gaat eruit en wordt vervangen door Baumberger kalksteen. 

Zelfs de beeltenis van Maarten van Rossum op de poorttoren wordt opnieuw in Baumberger kalksteen uitgehakt, zoals het origineel uit de 16e eeuw. Zodat de eerste bewoner van Kasteel Cannenburch weer fris op de toren staat.


Zicht op kasteel Cannenburgh. (foto: Wikimedia)

Verder lezen en kijken:
Dossier Kastelen in Nederland op GeschiedenisBeleven.nl
►Bezoek kasteel Cannenburch
►Filmpje over spoken in Cannenburch  
VBW architecten restaureert kastelen waaronder Kasteel Cannenburch 
Ampt Epe, de historische vereninging met diverse publicaties over Kasteel Cannenburch 
Gelders Landschap & Kastelen met verschillende publicaties over Kasteel Cannenburch 

©GeschiedenisBeleven.nl, auteur: Etienne Stekelenburg, eindredactie: Lize Noorda, foto’s: Etienne Stekelenburg.